Είδαμε το “Δείπνο ηλιθίων” στο Θέατρο Κάππα

Γράφει η Λουκία Σουγιά

Τί γίνεται όταν ένας επιτυχημένος μεγαλοεκδότης, με χρήμα και δύναμη (και την αλαζονεία που εκπορεύεται απ’ αυτά τα δύο), συναντηθεί μ’ έναν αφελή, μοναχικό εφοριακό, γκαφατζή καλών προθέσεων, που ως επιτυχία θεωρεί την κατασκευή μακετών με σπίρτα; «Ένα μικρό χάος», θα σκεφτείτε. Κι αν ο μεγαλοεκδότης έχει καλέσει τον γκαφατζή για να τον παρουσιάσει, ως τον «ηλίθιο της εβδομάδας», σε δείπνο που διοργανώνει με τους φίλους του;  Αν η συνάντηση δεν είναι τυχαία και οι προθέσεις του μεγαλοεκδότη όχι αγαθές; «Ανατροπή!», φωνάζει ο συγγραφέας, μέσα από τις σελίδες του «Δείπνου ηλιθίων».

Για τέταρτη χρονιά φέτος, στο «Κάππα», το έργο του Φρανσίς Βεμπέρ παρακολουθεί τη «σύγκρουση» δύο εντελώς αντίθετων χαρακτήρων επί σκηνής. Την εισβολή ενός αθώου, παιδιάστικου χαρακτήρα στο αυστηρά δομημένο, διόλου αθώο, σύμπαν ενός κυνικού λεφτά. Και την αποδόμηση του τελευταίου. Το αστείο προκύπτει και από την παντελή έλλειψη δόλου του ενός ήρωα στη διάρκεια της αντιπαράθεσης: ο γλυκύτατος Φρανσουά Πινό δεν έχει καμιά πρόθεση να καταστρέψει το παραμικρό. Εν αντιθέσει με τον μεγαλόσχημο οικοδεσπότη του, είναι αθώος και απονήρευτος σαν μικρό παιδί. Έτοιμος να εκμυστηρευτεί, να θαυμάσει, να παραδοθεί στη γοητεία της επιτυχίας και στις δήθεν προτάσεις συνεργασίας του στυγερού Πιέρ Μπροσνάν, που έχει σαν χόμπι τη γελοιοποίηση χαρακτήρων σαν τον δικό του. Τί αντίφαση…

Χωρίς υπερβολές και μελοδραματισμούς, ο βασικός άξονας αντιπαράθεσης των δύο χαρακτήρων αποκαλύπτεται ήδη από την πρώτη σκηνή. Υπάρχει κάτι σχεδόν θλιβερό ανάμεσα στο «Δεν είναι και τόσο κακό να διασκεδάζεις με τους ηλίθιους» του ανήθικου μεγαλοεκδότη και το «Οι φίλοι μου μού κάνουν συχνά πλάκες», που εκστομίζει ο  Φρανσουά. Υπάρχει κάτι τραγικό στην παραδοχή της ψυχικής νέκρωσης του ενός και την αποδοχή του ενήλικου bullying που υφίσταται ήδη ο άλλος.

Όμως τίποτα δεν είναι θλιβερό στο «Δείπνο ηλιθίων». Τα κωμικά γκαγκς και οι απίστευτες -εν τη αφελεία του Φρανσουά- ανατροπές διαδέχονται η μία την άλλη. Ο θεατής γελά ξεκαρδιστικά, σχεδόν δεν πιστεύει την επόμενη και την επόμενη κι ακόμα μία γκάφα του ήρωα. Απροσδόκητα, ηχηρά,  σαν πύργος από μεταλλικά τραπουλόχαρτα, ο κόσμος του κυρίου Μπροσνάν καταρρέει. Το υπέροχο, σε μπλε τόνους, σαλόνι του απογυμνώνεται από τα σύμβολα του πλούτου, ενόσω η ζωή του απογυμνώνεται από τις βασικές παρουσίες της. Ο ίδιος υποφέρει από πόνους στη μέση και την κατάρρευση όλων των σχεδίων -από τα πιο βραχυπρόθεσμα μέχρι τους βασικότερους άξονες της ζωής του: κινδυνεύει αναπάντεχα να χάσει πολλά –σε χρήμα, status, γυναίκες. Το ότι το σύμπαν του δεν καταρρέει ολότελα, οφείλεται στη μεγαλοψυχία των άλλων –όχι στη δική του αξία ή την όποια αντίδραση. Μιλάμε για ολοκληρωτική αποδόμηση του υποτιθέμενα ισχυρού της ιστορίας.

Η anti-bullying κωμωδία του Φρανσίς Βεμπέρ πετυχαίνει χωρίς τυμπανοκρουσίες, μέσα από εκρήξεις γέλιου και διαρκείς ανατροπές, να θυμίσει κάποια βασικά στοιχεία ανθρώπινης αξίας. Μέσα από ξεκαρδιστικές καταστάσεις που προκύπτουν από την ύπαρξη του αταίριαστου δίδυμου οι ισορροπίες ανατρέπονται και οι αρχικές εντυπώσεις καταρρέουν: ο συγγραφέας μοιάζει να κλείνει πονηρά το μάτι στον θεατή: «Λοιπόν; Ποιος γελάει τώρα;» είναι σαν να τον ρωτάει στο τέλος. «Ποιος είναι ο πραγματικός ηλίθιος σ’ αυτό το δείπνο;».

Λίγα χρειάζεται να πει κανείς για το λιτό, ανάλαφρο αλλά και εσωτερικό παίξιμο του Σπύρου Παπαδόπουλου, για τον χαριτωμένο, συμπονετικό και αξιαγάπητο Φρανσουά που σκιαγραφεί. Όσο περνάει ο καιρός, ο αγαπημένος ηθοποιός «κοιτάζει» τους χαρακτήρες του -και ως σκηνοθέτης και ως υποκριτής- με βαθιά κατανόηση και τρυφερότητα, υπηρετώντας τους ως σύνθετους χαρακτήρες και όχι ως αδρά σκιαγραφημένες καρικατούρες. Δίπλα του, ο Πυγμαλίων Δαδακαρίδης απλώνει με άνεση το αναγνωρισμένο ταλέντο του στην κωμωδία, διδάσκεται και μεστώνει. Η άνεσή του στο είδος (ο συγχρονισμός των δύο πρωταγωνιστών είναι πραγματικά αξιοθαύμαστος) και το βάρος ενός πολύ απαιτητικού έργου θέλουν δύναμη και αντοχή για να μην καταφύγει κανείς σε λαρυγγισμούς ευκολίας. Και εδώ, όπως και σε κάθε τι με το οποίο καταπιάνεται, ο κύριος Δαδακαρίδης είναι αφοσιωμένος, γενναιόδωρος, απόλυτα παρών στη στιγμή.

Οι υπόλοιποι ηθοποιοί πλαισιώνουν φιλότιμα το πρωταγωνιστικό δίδυμο, με εξίσου αξιοθαύμαστο «δέσιμο» ομάδας και κινησιολογικό συντονισμό. Το στέρεο ταλέντο του Δημήτρη Μαυρόπουλου δεν υπερβάλλει, γιατί -όπως πολύ καλά γνωρίζει- δεν το χρειάζεται. Ο Βασίλης Ρίσβας υπήρξε πάντα μια κομψή υποκριτική φυσιογνωμία, όπως κι εδώ, ενώ οι γυναικείες παρουσίες του θιάσου είναι αξιοπρεπείς, χωρίς ίσως το μέτρο και τις υποκριτικές αποχρώσεις που θα προσδοκούσαμε από την Άννα Μενεκάκου. Χαρακτηριστική, όπως πάντα, η παρουσία του Χρήστου Σπύρου.

Επανέρχομαι στο πραγματικά πετυχημένο σκηνικό της Αθανασίας Σμαραγδή και τους φωτισμούς του Χρήστου Τζιόγκα που το αναδεικνύουν, τη σπουδαία κινησιολογική καθοδήγηση της Σοφίας Σπυράτου και στο απολαυστικό της όλης παράστασης. Φεύγοντας θέλεις να την ξαναδείς για να γελάσεις, να χαλαρώσεις, να θαυμάσεις τους συντελεστές και το ταλέντο τους, αλλά και να λυτρωθείς.

Γιατί, όχι, δεν είναι σωστό να κρεμάς την ταμπέλα του «ηλίθιου» σ’ αυτό που δεν αναγνωρίζεις, να το καννιβαλίζεις, να μετατρέπεις ανθρώπους σε φαιδρούς καλεσμένους μιας βραδιάς ή σε δακτυλοδεικτούμενα θύματα ενός αδηφάγου κοινωνικού ρατσισμού. Η υφέρπουσα βία της ψευδο-ανωτερότητας, με όποιο πρόσχημα, είναι πάντα επικίνδυνη και, κυρίως, ανεδαφική. Την ομορφιά στη ζωή δεν τη δίνει το υψηλό IQ, αλλά η ηθική και η αισθητική που λυτρώνουν.

Σαν ένα καλό, αβίαστο γέλιο στο υπέροχο «Κάππα».

Ταυτότητα παράστασης:

Μετάφραση: Νικολέτα Κοτσαηλίδου | Σκηνοθεσία: Σπύρος Παπαδόπουλος | Σκηνικά: Αθανασία Σμαραγδή | Κοστούμια: Νικόλ Παναγιώτου | Φωτισμοί: Χρήστος Τζιόγκας | Κίνηση: Σοφία Σπυράτου

Ερμηνεία: Σπύρος Παπαδόπουλος, Πυγμαλίων Δαδακαρίδης, Βασίλης Ρίσβας, Δημήτρης Μαυρόπουλος, Άννα Μενεκάκου, Ξανθή Γεωργίου, Χρήστος Σπανός

Ημέρες & ώρες παραστάσεων:Πέμπτη & Παρασκευή: 9:00 μμ. | Σάββατο & Κυριακή: 6:00 & 9:00 μμ. | Τετάρτη: 7:00 μμ. | Διάρκεια: 100 λεπτά (χωρίς διάλειμμα)

Τιμές εισιτηρίων:  Γενική είσοδος: €18 | Φοιτητικό: €12 | ΑμΕΑ-ανεργίας-παιδικό-θέσεις περιορισμένης ορατότητας: 10€

Θέατρο Κάππα |Κυψέλης 2, Κυψέλη | Τηλέφωνο.: 210-7707227, 210-8827000

1 Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*