Είδαμε το CLEANSED – Καθαροί Πια στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης και πραγματικά δεν ξέρω αν υπάρχει πιο ταιριαστός χώρος για να κατοικήσει αυτό το έργο.Το Κακογιάννη το αγαπάω πολύ σαν χώρο. Και αυτή τη φορά η βραδιά ξεκίνησε ακόμη πιο όμορφα, αφού όσο περιμέναμε είχαμε την ευκαιρία να δούμε και δύο εκθέσεις: μία φωτογραφίας στον πρώτο όροφο και μία εικαστική έκθεση ζωγραφικής στον δεύτερο, με τίτλο «Παραστάσεις». Σαν να μπήκαμε σιγά σιγά σε έναν άλλο κόσμο πριν καν ανοίξει η σκηνή.

Και μετά ήρθε η Sarah Kane. Στην εφηβεία μου είχα πορωθεί μαζί της. Είχα πάρει όλα τα έργα της και τα είχα διαβάσει. Είχα ετοιμάσει μάλιστα και το «Λαχταρώ (Εγώ θέλω να κοιμάμαι πλάι σου...)» για να το δώσω ως μονόλογο σε δραματική σχολή. Από τότε η Kane με ακολουθεί. Είναι από εκείνες τις καλλιτέχνιδες που κάποια στιγμή μπαίνουν μέσα σου και δεν βγαίνουν ποτέ εντελώς.

Η Sarah Kane υπήρξε μία από τις πιο ανατρεπτικές φωνές του σύγχρονου βρετανικού θεάτρου. Έγραψε για την αγάπη, την επιθυμία, τον πόνο, τη βία, την ψυχική κατάρρευση, τον θάνατο. Δεν προσπάθησε ποτέ να κάνει το θέατρο «εύκολο» ή ευχάριστο. Το αντίθετο. Ήθελε να σε φέρει αντιμέτωπο με πράγματα που συνήθως προτιμάς να κοιτάς από την άλλη πλευρά.

Το Cleansed, γραμμένο το 1998, είναι το τρίτο έργο της. Ανήκει σε αυτό που ονομάστηκε In-Yer-Face Theatre — ένα θέατρο που δεν θέλει απλώς να το παρακολουθείς. Θέλει να σε χτυπήσει. Να σε φέρει σε αμηχανία. Να σε κάνει να νιώσεις. Και αυτή ακριβώς είναι και η δύναμή του.

Χώρος ένα πανεπιστήμιο, λέει η Kane. Εγώ όμως δεν είδα πανεπιστήμιο. Είδα έναν παράδεισο που μπορεί μέσα σε ένα δευτερόλεπτο να γίνει κόλαση. Είδα ένα πορνείο. Ένα ψυχιατρείο. Μια Φυλακή. Ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης. Είδα έναν χώρο όπου οι άνθρωποι χάνουν την ταυτότητά τους και προσπαθούν απεγνωσμένα να κρατηθούν από την αγάπη, την επιθυμία, το σώμα τους, από έναν άλλον άνθρωπο. Και κυρίως ένιωσα ότι βρισκόμαστε μέσα στο μυαλό ανθρώπων που ακούν φωνές.Ίσως, σε κάποια σημεία, και μέσα στο ίδιο το μυαλό της Sarah Kane.

Το έργο είναι σκληρό. Πολύ σκληρό. Ο Τίνκερ, ένας άνθρωπος που έχει στα χέρια του την απόλυτη εξουσία, μετατρέπει τους ανθρώπους γύρω του σε αντικείμενα πειραματισμού, τιμωρίας και ελέγχου. Έξι πρόσωπα προσπαθούν να υπάρξουν μέσα σε έναν κόσμο που τους στερεί την ελευθερία, το σώμα, την ταυτότητα, την επιλογή.

Δύο ομοφυλόφιλοι άντρες. Ένας ναρκομανής. Μία εκδιδόμενη γυναίκα. Μία γυναίκα που παλεύει με την ταυτότητα και το φύλο της. Ένας άνθρωπος που ακούει φωνές. Μια αδελφική αγάπη που φτάνει στα όρια της αιμομιξίας. Εξουσία. Εξάρτηση. Σεξ. Βία. Θάνατος.

Και κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά υπάρχει κάτι που ίσως είναι το πιο συγκλονιστικό: η ανάγκη του ανθρώπου να αγαπήσει και να αγαπηθεί.
Γιατί τελικά το Cleansed, όσο βίαιο κι αν είναι, για μένα μιλάει για την αγάπη. Για το πόσο μακριά μπορεί να φτάσει κάποιος για να κρατήσει έναν άνθρωπο δίπλα του. Για το πόσο μπορεί να διαλυθεί η ανθρώπινη ύπαρξη όταν κάποιος άλλος αποφασίζει ποιος δικαιούσαι να είσαι. Για τις σχέσεις εξουσίας. Για την ανάγκη μας να ανήκουμε.
Και για το τι συμβαίνει όταν μια κοινωνία προσπαθεί να «καθαρίσει» ό,τι δεν χωράει στα δικά της κουτάκια.

Η σκηνοθεσία του Δημήτρη Καραντζά δεν προσπαθεί να εξηγήσει την Kane. Και πολύ σωστά. Την αφήνει να σε καταπιεί.
Τα σκηνικά της Εύας Μανιδάκη, τα κοστούμια της Ιωάννας Τσάμη, η κίνηση του Τάσου Καραχάλιου, οι φωτισμοί της Ελίζας Αλεξανδροπούλου και η μουσική του Γιώργου Ραμαντάνη δημιουργούν έναν κόσμο που μοιάζει ταυτόχρονα πραγματικός και εφιαλτικός.

Και οι επτά ηθοποιοί είναι κομμάτια αυτού του εφιάλτη. Ο Χρήστος Λούλης ως Τίνκερ έχει αυτή την επικίνδυνη ηρεμία που σε κάνει να τον φοβάσαι ακόμη περισσότερο.
Η Μαίρη Μηνά ως Γκρέις κουβαλάει πάνω της μια τεράστια εσωτερική διαδρομή.
Ο Δημήτρης Καπουράνης ως Γκράχαμ έχει μια παρουσία που μένει.
Ο Γιώργος Ζυγούρης ως Ροντ, ο Νικολάκης Ζεγκίνογλου ως Καρλ και ο Θανάσης Ραφτόπουλος ως Ρόμπιν συμπληρώνουν αυτό το παράξενο, σκοτεινό σύμπαν.
Και η Νατάσα Εξηνταβελώνη ως Γυναίκα είναι πραγματικά το κάτι άλλο. Σαν μια σύγχρονη σειρήνα, σαν Κίρκη. Σε μαγνητίζει με την κίνηση, το σώμα, τις καμπύλες και την παρουσία της. Είναι από εκείνες τις περιπτώσεις που δεν χρειάζεται να κάνεις πολλά για να τραβήξεις το βλέμμα — αρκεί να υπάρχεις πάνω στη σκηνή.

Μου άρεσε επίσης πολύ η επιλογή να αφήσουμε τα κινητά μας σε λευκά σακουλάκια πριν μπούμε στην παράσταση. Στην αρχή το βλέπεις σαν έναν ακόμη κανόνα. Μετά καταλαβαίνεις ότι ταιριάζει απόλυτα με την εμπειρία. Για 105 λεπτά χωρίς διάλειμμα δεν υπάρχει κινητό, δεν υπάρχει έξοδος κινδύνου προς την οθόνη, δεν υπάρχει «ας χαζέψω λίγο να ξεχαστώ».

Είσαι εκεί. Και πρέπει να είσαι εκεί. Το Cleansed δεν είναι παράσταση για όλους. Και δεν το λέω ως αρνητικό. Είναι μια παράσταση που απαιτεί από εσένα να αντέξεις. Περιέχει πολύ σκληρές σκηνές βίας και σεξουαλικής αναπαράστασης, γυμνό, δυνατούς ήχους, καπνό και strobe lights. Δεν είναι μια εύκολη θεατρική έξοδος.

Αλλά αν είσαι ηθοποιός ή σπουδάζεις θέατρο, πραγματικά ΠΡΕΠΕΙ να τη δεις.
Για μένα είναι σχολείο.
Σχολείο πάνω στο σώμα.
Σχολείο πάνω στην ακραία υποκριτική.
Σχολείο πάνω στη σιωπή, στην κίνηση, στην εξουσία, στην έκθεση και στο πόσο μακριά μπορεί να φτάσει ένας ηθοποιός όταν το σώμα του γίνεται το ίδιο το σκηνικό.
Και αν δεν είσαι ηθοποιός, πάλι να πας.
Απλώς να ξέρεις πού πας.
Γιατί η Sarah Kane δεν σε χαϊδεύει.
Σε πιάνει από τον λαιμό.
Σε βάζει μέσα στο σκοτάδι.
Και μετά, κάπου στο τέλος, αφήνει να μπει λίγο φως.
Και ίσως αυτό είναι το πιο Kane πράγμα απ' όλα.
Το σκοτάδι δεν είναι το τέλος.
Το Cleansed συνεχίζει για 2η σεζόν στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, από 28 Σεπτεμβρίου, κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 20:30, για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων.
Αν αντέχετε την Kane, πηγαίνετε.
Αν δεν την έχετε γνωρίσει ποτέ, ίσως αυτή να είναι η πιο βίαιη και ταυτόχρονα πιο ποιητική γνωριμία που μπορείτε να κάνετε μαζί της.
Cleansed. Καθαροί Πια.
Και τελικά...
ποιος αποφασίζει από τι πρέπει να «καθαρίσουμε» έναν άνθρωπο;

https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/cleansed/