Συνέντευξη με τις Μαρία Μαλταμπέ και Κατερίνα Λουκίδου με αφορμή την παράσταση «Η κίτρινη ταπετσαρία»
“Η κίτρινη ταπετσαρία”
της Σάρλοτ Πέρκινς Γκίλμαν
Ένα έργο - φόρος τιμής για το φεμινιστικό κίνημα
από τις 28 Νοεμβρίου στο Θέατρο Αλκμήνη
Σκηνοθετεί η Francesca Minutoli
Πρωταγωνιστεί η Μαρία Μαλταμπέ
-Θα θέλατε να μας πείτε λίγα λόγια για την παράσταση που πρωταγωνιστείτε φέτος;
Η παράσταση «Η κίτρινη ταπετσαρία» είναι βασισμένη στο ομώνυμο κλασικό διήγημα της γοτθικής λογοτεχνίας της Σάρλοτ Πέρκινς Γκίλμαν, γραμμένο το 1890. Παρουσιάζεται σε σύγχρονη θεατρική μεταφορά από την Κατερίνα Λουκίδου και σκηνοθεσία της Francesca Minutoli. Το φεμινιστικό κίνημα θεωρεί το διήγημα ως ένα από τα πρώτα του λογοτεχνικά μανιφέστα. Είναι μια ιστορία για μια γυναίκα σε επιλόχεια κατάθλιψη και η θεραπεία της συνιστάται στην αποφυγή της διανοητικής ζωής και κάθε μορφή τέχνης. Της συστήνεται να περιοριστεί στην οικιακή ζωή και να ακούει τι της λένε, για το καλό της. Είναι η ιστορία μιας γυναίκας που παλεύει με τους δαίμονές της σε έναν πατριαρχικό κόσμο καταναγκασμών και διακρίσεων. Είναι η ιστορία μιας γυναίκας που πασχίζει να ξεπεράσει τους φόβους της και να βρει ένα στήριγμα για να συνεχίζει να ζει. Η ιδιότυπη σχέση που αναπτύσσει με την κίτρινη ταπετσαρία είναι ταυτόχρονα το σημάδι της εσωτερικής της διαταραχής και η απόδειξη της διαφορετικότητάς της. Παλεύει ενάντια στις προσδοκίες που έχει το περιβάλλον της από αυτήν αλλά κι ενάντια στην κατάθλιψή της, στην ίδια της τη σκιά.(Μαρία Μαλταμπέ)
- Το διήγημα παρουσιάζεται σε μορφή ημερολογίου. Πώς επηρεάζει αυτό την αντίληψη του αναγνώστη για την ιστορία και την ψυχική κατάσταση της πρωταγωνίστριας;
Τόσο ο αναγνώστης αλλά πολύ περισσότερο ο θεατής, μιας και εδώ βλέπουμε το έργο στην σκηνή, παρακολουθεί μια de profundis εξομολόγηση μέσα από την κλειδαρότρυπα του δωματίου της γυναίκας και έχει την αίσθηση ότι η δράση εκτυλίσσεται μπροστά του. Παρακολουθεί βήμα-βήμα τον αγώνα της ηρωίδας να ισορροπήσει ανάμεσα στους κανόνες που της επιβάλλουν και στην φωτιά που καίει μέσα της για να δημιουργήσει, για να ακουστούν οι επιθυμίες και οι ανάγκες της, για να αγαπηθεί γι’ αυτό που πραγματικά είναι. Γίνεται συνοδοιπόρος στο σκοτεινό ταξίδι μιας ανθρώπινης ψυχής που ζητά απεγνωσμένα να βγει στο φως. (Μαρία Μαλταμπέ)
- Πώς νομίζετε ότι η κίτρινη ταπετσαρία συμβολίζει την εσωτερική κατάσταση της πρωταγωνίστριας; Τι αντιπροσωπεύει;
Η ταπετσαρία μέρα με τη μέρα γίνεται όλο και πιο άσχημη, παράλογη, ασυνάρτητη καταλήγει ένα απεχθές θέαμα στα μάτια της ηρωίδας. Την αποστρέφεται με όλες της τις αισθήσεις. Δεν αντέχει τη θέα της, την μυρωδιά της, δεν τολμά να την αγγίξει. Γιατί; Γιατί στην ταπετσαρία αντικατοπτρίζονται όλα εκείνα που την εγκλωβίζουν, της στερούν, της επιβάλλουν για το καλό της, παρά την θέλησή της. Αντιπροσωπεύει τους κανόνες στους οποίους υποχρεούται να πειθαρχήσει κόντρα στην υπαρξιακή της αγωνία. Αντιπροσωπεύει την ψυχολογική ενδοοικογενειακή βία που υπόκειται, την ανελευθερία της έκφρασης και του λόγου. Σκεφτείτε ότι η γραφή ,που ήταν η μοναδική της άμυνα απέναντι στην καταπίεση και που τόσο αγαπά, της απαγορεύεται αυστηρά. Σταδιακά ανακαλύπτει ότι μια άλλη γυναίκα είναι εγκλωβισμένη στην ταπετσαρία που προσπαθεί να δραπετεύσει. Αυτή η άλλη γυναίκα δεν είναι άλλη από την ίδια. (Μαρία Μαλταμπέ)
-Πώς θεωρείτε ότι το κοινωνικό πλαίσιο του 19ου αιώνα διαμόρφωσε την ιστορία, ειδικά σε σχέση με την αντιμετώπιση των γυναικών και της ψυχικής υγείας;
Πρόκειται για ένα πλαίσιο εξαιρετικά περιοριστικό για τις γυναίκες και τα δικαιώματά τους και μέσα σε αυτό περιλαμβάνεται φυσικά και το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση του σώματός τους. Έτσι η ηρωίδα, έρμαιο των αποφάσεων διάφορων γιατρών, μεταξύ των οποίων και ο άνδρας της, στερείται άποψης, στερείται φωνής και αυτό επηρεάζει την ψυχική υγεία της. Στην πιο ευάλωτη στιγμή της, τη στιγμή που γεννάει ένα παιδί, δεν έχει καμία ψυχολογική υποστήριξη από το περιβάλλον της, το οποίο δρα εχθρικά απέναντί της και της απαγορεύει την καταφυγή σε ό,τι της έδινε ζωή. Της επιβάλλεται μια «θεραπεία» η οποία σταδιακά την οδηγεί στον αφανισμό και δεν υπάρχει κανένα περιθώριο αμφισβήτησης της αυθεντίας των γιατρών και της εξουσίας του άντρα της. (Κατερίνα Λουκίδου)
- Η αφήγηση παρουσιάζει τη σταδιακή αποσύνθεση της ψυχικής υγείας της πρωταγωνίστριας. Ποιες αφηγηματικές τεχνικές χρησιμοποιεί η συγγραφέας για να αποδώσει αυτή την εξέλιξη;
Η Σάρλοτ Πέρκινς Γκίλμαν θέλοντας να περιγράψει τα χαοτικά μονοπάτια της επιλόχειας κατάθλιψης χρησιμοποιεί την ταπετσαρία ως καθρέφτη. Η ταπετσαρία είναι δαιδαλώδης, ακατανόητη, δεν ακολουθεί κανένα κανόνα αισθητικής, κανένα μοτίβο, είναι σαρκοβόρα, απεχθής και ταυτόχρονα εθιστική. Είναι μια φυλακή του μυαλού. Ωστόσο αυτό που τονίζει η συγγραφέας είναι ότι της την επέβαλε ο γιατρός και σύζυγός της. Η ίδια δεν ήθελε να μείνει σε αυτό το δωμάτιο. Και εκεί το πνευματώδες συγγραφικό στυλ της το οποίο υπονομεύει από την αρχή του κειμένου κάθε βεβαιότητα για τη θεραπεία, την αυθεντία του άντρα της και των ιατρών, έρχεται να μεταδώσει και το πιο σημαντικό μήνυμά της. Η επιλόχεια κατάθλιψη δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της γυναίκας. (Κατερίνα Λουκίδου)
- Πώς παρουσιάζεται ο ρόλος των γυναικών στον 19ο αιώνα μέσα από το έργο; Ποια είναι η σχέση της πρωταγωνίστριας με την πατριαρχική κοινωνία και τον σύζυγό της;
Ο ρόλος των γυναικών παρουσιάζεται ως παθητικός και περιορισμένος. Η ηρωίδα που δεν έχει καν όνομα στο έργο, είναι μια μεγαλοαστή σύζυγος γιατρού που δεν ασχολείται με δουλειές σπιτιού. Είναι το αντικείμενο φροντίδας και ασχολίας του άντρα της. Και είναι μια μάνα η οποία οφείλει να συνέλθει για να φροντίσει το παιδί της. Η ίδια θα ήθελε να γράφει, θα ήθελε να συζητάει για λογοτεχνία με άλλους φίλους της, ωστόσο η κατάστασή της δίνει την αφορμή στον άντρα της να της απαγορεύσει το γράψιμο και τις συγγραφικές παρέες, να της στερήσει στην ουσία κάθε ερέθισμα που της έδινε ζωή και να την εγκλωβίσει τόσο χωρικά, όσο και ψυχολογικά. (Κατερίνα Λουκίδου)
- Θεωρείτε ότι τα θέματα που θίγει το έργο είναι ακόμη επίκαιρα στη σύγχρονη εποχή; Πώς σχετίζονται με τις σύγχρονες συζητήσεις γύρω από την ψυχική υγεία και τα δικαιώματα των γυναικών;
Εκατόν τριάντα περίπου χρόνια μετά τη συγγραφή της νουβέλας, η θεραπεία ανάπαυσης φαντάζει ξεπερασμένη. Ωστόσο η φωνή των γυναικών στις πρακτικές και τις διαδικασίες που αφορούν το σώμα τους είναι και πάλι απούσα. Η διασκευή της Κίτρινης Ταπετσαρίας που παρουσιάζεται στην παράσταση επιχειρεί να γεφυρώσει το τότε με το τώρα, να συνενώσει στιγμές απώλειας της διαχείρισης του σώματός μας που φαίνονται ασήμαντες, είναι όμως καθοριστικές, στιγμές που δεν μας επιτρέπεται να βιώσουμε γιατί υπάρχει πάντα κάτι άλλο που θεωρείται πιο επείγον και πιο σημαντικό από εμάς. Η ιατρικοποίηση της γονιμοποίησης, η μαιευτική βία, η απώλεια του θηλασμού, παράγουν τραύματα που εξακολουθούν έως σήμερα να παραμένουν αόρατα, παραγνωρισμένα από την ιατρική διαδικασία και τη δημόσια συζήτηση, πολλές φορές δεν τα αναγνωρίζουμε και οι ίδιες. Όμως τα τραύματα μέσα μας δεν μένουν σιωπηλά, γίνονται μορφές που κραυγάζουν εγκλωβισμένες μέσα στον τοίχο. Τον τοίχο απέναντι από το κρεβάτι μας, αυτόν που αντικρίζουμε μόλις ανοίξουμε τα μάτια μας το πρωί. (Κατερίνα Λουκίδου)
- Αν το διήγημα είχε γραφτεί σήμερα, πιστεύετε ότι η προσέγγιση της θεραπείας της πρωταγωνίστριας θα ήταν διαφορετική;
Εάν η κίτρινη ταπετσαρία είχε γραφτεί σήμερα, η προσέγγιση στην θεραπεία της θα ήταν τελείως διαφορετική. Αυτό όχι μόνο λόγω των εξελίξεων στην ψυχική υγεία, αλλά και των σημαντικών κοινωνικών αλλαγών που έχουν συμβεί από εκείνη την περίοδο ως σήμερα. Στα τέλη του 19 αιώνα οι γυναίκες αναμενόταν να ενσαρκώσουν το βικτωριανό ιδεώδες του «αγγέλου στο σπίτι». Ο « Άγγελος στο σπίτι» είναι ένα ποίημα που γράφτηκε στα μέσα του 19ου αι. από τον Coventry Patmore και εξιδανίκευε το καθήκον της γυναίκας του να είναι υποτακτική στον σύζυγο και στην οικογένεια της. Στίχοι όπως “ Man must be pleased; but him to please, is woman’s pleasure”, δείχνουν ότι η υπέρτατη χαρά και σκοπός της γυναίκας ήταν η ικανοποίηση του συζύγου της υπογραμμίζοντας τις κοινωνικές προσδοκίες της εποχής από τις γυναίκες. Η αξία των γυναικών ήταν συνδεδεμένη με την ικανότητά τους να υπηρετούν τους άλλους. Κατά συνέπεια, τα ζητήματα της ψυχικής υγείας των γυναικών εκείνη την περίοδο, δεν μπορούσαν να κατανοηθούν σωστά. Ο όρος «υστερία» χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει μια πλειάδα συμπτωμάτων, τα οποία στην πραγματικότητα ήταν η έκφραση της δυσκολίας στο να ανταποκριθούν σε αυτές τις αφύσικες, κατ’ ουσίαν, προσδοκίες. Η θεραπεία ανάπαυσης (rest cure) όπως παρουσιάζεται στο διήγημα ήταν μια θεραπεία η οποία μέσω της απομόνωσης και της πνευματικής στέρησης ενίσχυε την παθητικότητα και την υποταγή. Πολλές γυναίκες συγγραφείς του 19ου & 20ου αι. ( Βιρτζίνια Γουλφ, Σ. Π. Γκίλμαν, κ.α.) άσκησαν έντονη κριτική στο ποίημα, τονίζοντας ότι αυτός ο ρόλος έπνιγε την δημιουργικότητα, την αυτονομία και τις φιλοδοξίες των γυναικών. Σε αντίθεση με όλα αυτά, η σύγχρονη ψυχολογία έχει αναγνωρίσει την γυναικεία πραγματικότητα και τον αντίκτυπο των κοινωνικών ρόλων με αποτέλεσμα την καλύτερη διάγνωση και θεραπεία. Άλλωστε υπάρχουν συγκεκριμένες προσεγγίσεις όπως η feminist-informed therapy που εξερευνούν ακόμη περισσότερο το πώς ο σεξισμός, οι κοινωνικές προσδοκίες και οι στερεοτυπικοί ρόλοι επιδρούν στην ψυχική υγεία.
-Γιατί πιστεύετε ότι πρέπει κάποιος να παρακολουθήσει αυτή την παράσταση;
Γιατί σήμερα έχουμε την απόσταση, τη γνώση και την υποχρέωση να κατανοήσουμε την πάσχον σώμα διαφορετικά. Γιατί αναδεικνύει κοινωνικές και έμφυλες παραμέτρους της επιλόχειας κατάθλιψης. Γιατί φωτίζει αόρατα και ανεπίλυτα τραύματα των γυναικών που σχετίζονται με την αναπαραγωγή και ακόμη παραγνωρίζονται από την ιατρική διαδικασία και τη δημόσια συζήτηση. Και γιατί η συζήτηση για τα σώματά μας δεν έχει τελειώσει.Άλλωστε, και η Γκίλμαν από πολύ νωρίς στρατεύεται με αυτούς που οραματίζονται και επιθυμούν έναν κόσμο ισότητας και ελευθερίας και συνειδητοποιεί ότι εμείς οι ίδιοι είμαστε τελικά υπεύθυνοι για την ιστορία μας.
“Η κίτρινη ταπετσαρία” της Σάρλοτ Πέρκινς Γκίλμαν
Ένα έργο - φόρος τιμής για το φεμινιστικό κίνημα από 28 Νοεμβρίου στο Θέατρο Αλκμήνη
Σκηνοθετεί η Francesca Minutoli Πρωταγωνιστεί η Μαρία Μαλταμπέ
Το κλασικό διήγημα της γοτθικής λογοτεχνίας «Η κίτρινη ταπετσαρία» της Σάρλοτ Πέρκινς Γκίλμαν, γραμμένο το 1890, παρουσιάζεται σε σύγχρονη μεταφορά στο θέατρο Αλκμήνη από 28 Νοεμβρίου 2024 σε σκηνοθεσία της Francesca Minutoli. Τον πρωταγωνιστικό ρόλο της παράστασης θα ερμηνεύσει η ηθοποιός Μαρία Μαλταμπέ.
“Η Κίτρινη Ταπετσαρία” - Το έργο
Πρόκειται για ένα έργο - φόρος τιμής για το φεμινιστικό κίνημα, στο οποίο μία γυναίκα σε επιλόχεια κατάθλιψη καταγράφει την αλληλεπίδρασή της με τα αφηρημένα σχέδια της κίτρινης ταπετσαρίας του δωματίου της. Η ταπετσαρία την καταλαμβάνει και την οδηγεί σταδιακά σε μία απελευθέρωση.
Το έργο αναδεικνύει τις κοινωνικές παραμέτρους της επιλόχειας κατάθλιψης που προκύπτουν από τις έμφυλες ανισότητες εντός και εκτός της συντροφικής σχέσης. Φωτίζει αόρατα και ανεπίλυτα τραύματα των γυναικών που σχετίζονται με την αναπαραγωγή και παραγνωρίζονται από την ιατρική διαδικασία και τη δημόσια συζήτηση.
Σε μία εποχή που τα δικαιώματα και τα σώματα των γυναικών παραμένουν ευάλωτα, η εύγλωττη περιγραφή της ταπετσαρίας αποκαλύπτει τις ολέθριες συνέπειες της πειθάρχησης των γυναικών σε κοινωνικούς κανόνες που διαμορφώνονται ερήμην τους.
Σκηνοθετικό σημείωμα Francesca Minutoli
“Σκέφτηκα ότι πρόκειται για μια καλή ιστορία που αξίζει να τη διηγηθούμε. Μια ιστορία που την ερωτεύεσαι. Ήθελα να αφηγηθώ ένα εξαντλητικό και οδυνηρό, πολλές φορές αφόρητο, ταξίδι, μια διαδρομή προς την αυτογνωσία. Και ήθελα πολύ αυτή η γυναίκα να είναι μόνη της στη σκηνή, μια πραγματική ηρωίδα. Και έτσι τη βλέπω, σε κάθε της στιγμή: όταν πέφτει και όταν επαναστατεί, όταν πλησιάζει επικίνδυνα τη σκοτεινή της πλευρά και όταν απελευθερώνεται. Στην περίπτωσή μας πρόκειται για μια λευκή, νέα, όμορφη και ευκατάστατη γυναίκα. Αλλά δεν με ενδιαφέρει η ταυτότητά της. Με ενδιαφέρει η πολιτική πράξη, η οποία είναι οριζόντια και καθολική. Θέλω μια ιστορία ανυποταγής. Επαναστατική”.
Ταυτότητα παράστασης
Θεατρική Διασκευή: Κατερίνα Λουκίδου Σκηνοθεσία: Francesca Minutoli Πρωταγωνιστεί: Μαρία Μαλταμπέ Μουσική: Γιώργος Βαρσαμάκης Σκηνικά -κοστούμια: Βαγγέλης Αγναντόπουλος Βοηθός σκηνοθέτη: Άνθη Ευσταθοπούλου Ηχογράφηση, επεξεργασία ήχου, ραδιοφωνικό σποτ: Play recording studio/ Νίκος Αρκομάνης Φωτογραφίες, Trailer, γραφιστικά: Χάρης Γεωργιάδης Σχεδιασμός αφίσας: Μαρία Ζαφειριάδου Φωτογραφίες παράστασης: Stelios Aghelidis Υπεύθυνη Επικοινωνίας: Μαρίκα Αρβανιτοπούλου Οργάνωση Παραγωγής: Μαρία Μαλταμπέ, Francesca Minutoli Εταιρεία Παραγωγής: ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΕΧΝΗΣ
Το κείμενο της παράστασης κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κάπα Εκδοτική
Ιnfo
Πού: Θέατρο Αλκμήνη, Αλκμήνης 8-12, Κ. Πετράλωνα/ Στάση μετρό Κεραμεικός Ημέρα και ώρα παραστάσεων: Πέμπτη 9.00 μ.μ. Πρεμιέρα: 28 Νοεμβρίου Διάρκεια παράστασης: 65 λεπτά Τιμές εισιτηρίων: 13- 10 τιμή γκρουπ, 8 μειωμένο Προπώληση εισιτηρίων: https://www.ticketservices.gr/event/theatro-alkmini-i-kitrini-tapetsaria/
Trailer: https://www.youtube.com/watch?v=UraPa2tjBTw
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ
Ποια είναι η σκηνοθέτις Francesca Minutoli
Η Francesca Minutoli γεννήθηκε στο Milano. Φοίτησε στη σχολή θεάτρου "VeneziaINscena" και στη σχολή υποκριτικής "Teatro Prova" στο Bergamo. Το 2005 αποφοίτησε με χρυσό μετάλλιο αξίας στην "Accademia De' Filodrammatici" στο Milano. Παρακολούθησε πολυάριθμα σεμινάρια με διάφορους διεθνώς αναγνωρισμένους καλλιτέχνες, μεταξύ των οποίων: Θεόδωρος Τερζόπουλος, Μάρθα Φριντζήλα, Carmelo Rifici, Emma Dante (Ιταλία), Peter Clough (Αγγλία), Nikolaj Karpov (Ρωσία), Julie Stanzak (Γερμανία).
Στην Ιταλία υπήρξε ιδρυτικό μέλος του πολιτιστικού συλλόγου "Araucaìma Teater" του Bergamo και δασκάλα φωνητικών τεχνικών και θεατρικής εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Αρχιτεκτονικής της Venezia.
Στο ιταλικό θέατρο έχει συνεργαστεί, μεταξύ άλλων, με το Teatro Studio Foce Lugano, με το Teatro Litta στο Milano, με τη Σχολή Δραματικής Τέχνης Paolo Grassi στο Milano, με το Teatro Titano στο San Marino, με το Teatro de' Filodrammatici στο Milano. Στην Ελλάδα εργάζεται ως ηθοποιός για το Festival della Filosofia Magnia Grecia. Είναι επίσης καθηγήτρια θεάτρου στην Ιταλική Σχολή Αθηνών και στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών.
Στο ελληνικό θέατρο συνεργάστηκε ως ηθοποιός, μεταξύ άλλων, με τη Μάρθα Φριντζήλα και με τον Νίκο Χατζηπαπά. Σκηνοθέτησε την παράσταση «Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Κωνσταντινούπολη- Μια διαδρομή» στο θέατρο Μικρό Παλλάς( 2017), και την παράσταση «Καμένα λουλούδια στο παρτέρι» του Ugo Betti στο θέατρο Αλκμήνη ( 2023-24 ).
Ποια είναι η Μαρία Μαλταμπέ
Η Μαρία Μαλταμπέ γεννήθηκε στην Αθήνα. Είναι απόφοιτος της Δραματικής Σχολής του Πειραϊκού Συνδέσμου. Σπούδασε Παιδαγωγική στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Αποφοίτησε από το τμήμα «Σπουδές στον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό» του ΕΑΠ και είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στη «Δημιουργική γραφή».
Σπούδασε Μονωδία στο Ωδείο Φ.Νάκας.
Στο θέατρο έχει συμμετάσχει σε παραστάσεις με έργα των: Betti, Μαριβώ, Μπρεχτ, Ευριπίδη, Αριστοφάνη, Σοφοκλή, Σαίξπηρ, Γ. Ρίτσου, Ν. Καζαντζάκη, Λ. Πετρουσέφσκαγια, Εμ.Ροΐδη, Λαμπιούτ, Μέντη, Χ. Σπηλιώτη, κ.ά.
Ιδρυτικό μέλος της επιχορηγούμενης από το Υπουργείο Πολιτισμού εταιρείας θεάτρου «Τελεία», η οποία εκπροσώπησε επίσημα την χώρα μας στο 1ο Διαβαλκανικό Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης , στο 8ο Διεθνές Φεστιβάλ Τεχνών Σαγκάης και στο 8ο Ελληνικό Φεστιβάλ του Σίδνεϊ.
Συνεργάστηκε με τα θέατρα: ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καλαμάτας, Θεσσαλικό Θέατρο, Θέατρο Κνωσός, Θέατρο του Νέου Κόσμου,, Θέατρο Αλκμήνη, Θέατρο Αγγέλων Βήμα, Θέατρο Αργώ, Studio Μαυρομιχάλη κ.ά. Συνεργάστηκε επί σειρά ετών σε ραδιοφωνικές εκπομπές ΕΡΑ3 & ΕΡΑ5 θεάτρου και λογοτεχνίας. Είναι voice actor σε διαφημιστικά κείμενα, ντοκιμαντέρ, μεταγλωττίσεις, audio book. Είναι εκπαιδευτικός Θεατρικής αγωγής και εκπαιδεύτρια ενηλίκων σε Σ.Α.Ε.Κ.

