Συνέντευξη με τον ηθοποιό και μουσικό Βασίλη Καζή με αφορμή την παράσταση «Κάτι Σαν Κήπος» της ομάδας Artika που ανεβαίνει στο studio Μαυρομιχάλη
Πώς ξεκίνησε η συνεργασία σας με την ΑΡΤΙΚΑ;
Κάπως τυχαία θα έλεγα. Συναντηθήκαμε με την Μαριλένα Τριανταφυλλίδου (καλλιτεχνική διευθύντρια της ομάδας) στον χώρο Zp87 το 2014 με αφορμή ένα σεμινάριο φωνητικής που έκανε και στο οποίο συμμετείχα. Συνήθως έφτανα λίγο νωρίτερα και τα λέγαμε. Μια μέρα είχα και την κιθάρα μαζί μου και μου λέει δεν την βγάζεις να μου πεις ένα από τα τραγούδια σου (μπορεί να το πρότεινα και εγώ, δεν θυμάμαι); Της το λέω, της αρέσει και στο επόμενο μάθημα μου πρότεινε αν θα ήθελα να συνεργαστούμε και να γράψω κάτι για την ομάδα. Η πρόταση αυτή με έκανε απίστευτα χαρούμενο και έτσι ξεκίνησε ένα ταξίδι που συνεχίζει ακόμα.
Τι σημαίνει για εσάς το να συμμετέχετε σε μια ομάδα που δημιουργεί θέατρο για παιδιά;
Καταρχάς θα σας πω τί σημαίνει για μένα το να είμαι μέλος μιας ομάδας και συγκεκριμένα αυτής της ομάδας, άσχετα με το κοινό στο οποίο απευθύνεται. Με τη Μαριλένα, την Κλεονίκη και την Κατερίνα είμαστε όχι απλά συνεργάτες αλλά σύντροφοι και αυτό είναι πολύ παρήγορο και σε καλλιτεχνικό επίπεδο αλλά και σε ανθρώπινο, ιδιαίτερα στην εποχή που ζούμε όπου όλα γύρω μας μοιάζουν να επιβάλλουν μια μοναξιά και ένα κλείσιμο που με τρομάζει. Στην ομάδα αυτή έχει δημιουργηθεί ένας χώρος στον οποίο μπορώ να εκφραστώ καλλιτεχνικά με ασφάλεια και την ίδια στιγμή να ξεπεράσω τα όριά μου. Και τώρα ερχόμαστε στο κοινό για το οποίο δημιουργούνται οι παραστάσεις μας, στους πολύ νεαρούς θεατές. Είναι πολύ απαιτητικό κοινό πραγματικά και χρειάζεται την απόλυτη διαθεσιμότητά σου. Ο χώρος που δημιουργείται κατά τη διάρκεια μιας παράστασης μέσα από την επαφή με αυτό το κοινό όμως είναι κάτι που πλέον απολαμβάνω πολύ και μου είναι πολύ οικείο.
Πώς έχει εξελιχθεί ο ρόλος σας μέσα στην ομάδα, τόσο ως ηθοποιός όσο και ως μουσικός;
Ως ηθοποιός πιστεύω έχω εξελιχθεί πολύ καθώς όταν ξεκίνησα να παίζω με την ομάδα ήμουν ακόμα στη δραματική σχολή, οπότε θεατρικά ήμουν νεογνό θα έλεγα. Με πολύ υπομονή και δουλειά έχω καταφέρει να εξελίξω τα εκφραστικά μου μέσα, αλλά και να συντονιστώ παραπάνω με τον τρόπο που δουλεύουμε ως ομάδα και κυρίως με την επαφή που θέλουμε οι performers να έχουν κατά τη διάρκεια της παράστασης με το αυτό το πολύ ευαίσθητο κοινό.
Ως μουσικός θα έλεγα ότι ένα μεγάλο κομμάτι μου είναι ακόμα εκείνος ο νέος που έγραφε κομμάτια αθώα στο δωμάτιο του και τα έπαιζε στους φίλους του. Αυτό έχει κάτι αυθεντικό και ειλικρινές μέσα του που μου αρέσει, αλλά ένας άμεσος στόχος είναι να το εξελίξω και αυτό όσο περισσότερο μπορώ.
Πώς εμπνέεστε για να γράψετε μουσική για τις παραστάσεις της ΑΡΤΙΚΑ;
Από μία στιγμή, από μια ατμόσφαιρα από μια λέξη από τις μικρές λεπτομέρειες. Καμιά φορά βέβαια οι μουσικές με επισκέπτονται και εντελώς από μόνες τους χωρίς να ξέρω από που ξεφυτρώνουν.
Ποια είναι η μεγαλύτερη πρόκληση στη σύνθεση μουσικής που απευθύνεται σε παιδιά;
Ίσως το να πιάσεις κάτι από τον κόσμο από τον οποίο έχουν έρθει. Από την κοιλιά της μαμάς δηλαδή. Για αυτό μάλλον προσεγγίζω τη σύνθεση της μουσικής αυτής με μια απλότητα και με μια γλυκύτητα καθώς φαντάζει στα δικά μου μάτια να είναι πιο κοντά στους πολύ νεαρούς θεατές αυτές οι ποιότητες. Χωρίς να σημαίνει αυτό ότι μια μουσική δεν μπορεί να έχει αιχμές ή “γωνίες” βέβαια. Αλλά νομίζω η βασική μου έγνοια είναι να γράψω κάτι που δημιουργεί ένα σύμπαν και τους προσκαλεί μέσα σε αυτό.
Τι ρόλο παίζει η μουσική στην αλληλεπίδραση των παιδιών με το θέατρο;
Η μουσική μιλάει κατευθείαν στους νεαρούς θεατές και αυτό το βλέπεις στα μάτια τους. Η περιέργεια με την οποία παρακολουθούν έναν performer να παίζει ζωντανά ένα μουσικό όργανο είναι απίστευτη καθώς ενώ την ίδια στιγμή φαίνεται να τους είναι κάτι ασυνήθιστο κάπως το γνωρίζουν κιόλας. Είναι σαν η μουσική να είναι θεμελιώδες συστατικό στοιχείο του πώς βλέπουν τον κόσμο και πώς εκφράζονται μέσα σε αυτόν.
Πώς διαφέρει η εμπειρία μιας παράστασης σε έναν παιδικό σταθμό ή νηπιαγωγείο από αυτήν σε ένα κανονικό θέατρο; Τι χρειάζεται να προσαρμόσετε όταν παίζετε σε μικρότερους χώρους;
Το θέατρο είναι ένας χώρος απαλλαγμένος από περιττά ερεθίσματα, ήσυχος και με θεατρικά φώτα, στοιχεία που βοηθούν πολύ στο να αποτυπωθούν ανάγλυφα όλες οι ατμόσφαιρες μιας παράστασης.
Στα νηπιαγωγεία και στους παιδικούς σταθμούς οι χώροι συνήθως είναι μικρότεροι με περισσότερα ερεθίσματα και αυτές είναι δυσκολίες που εμείς οι performers καλούμαστε να ξεπεράσουμε κάθε φορά. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χρειαστεί να αλλάξουμε κάποιες δράσεις μας ανάλογα με τον χώρο ή κάποιες ποιότητες. Το καλό με τους μικρότερους χώρους βέβαια είναι ότι τα παιδιά αισθάνονται οικεία σε αυτούς τους χώρους καθώς τους γνωρίζουν πολύ καλά και επίσης δημιουργείται μια εγγύτητα που βοηθάει πολύ στην επαφή με το κοινό αυτό.
Από την εμπειρία μου η “μαγεία” μιας παράστασης μπορεί να δημιουργηθεί και στις δύο συνθήκες με την βοήθεια βέβαια των παιδαγωγών στην δεύτερη περίπτωση να παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στο πώς τα παιδιά θα βιώσουν την παράσταση.
Πώς είναι η συνεργασία σας με την υπόλοιπη ομάδα ΑΡΤΙΚΑ στη διαδικασία δημιουργίας μιας παράστασης;
Πολύ δημιουργική, ανοικτή και δύσκολη πολλές φορές καθώς καλείσαι συχνά να ξεπεράσεις τα όριά σου και να ρισκάρεις παραπάνω για να προχωρήσει η δουλειά. Πλέον όμως υπάρχει αποδοχή και αγάπη ανάμεσά μας και αυτό βοηθάει πολύ στο να πάρεις αυτά τα ρίσκα.
Ξεκινάτε τη σύνθεση μουσικής από το κείμενο ή έχετε κάποια συγκεκριμένη θεματική στο μυαλό σας από την αρχή;
Η μουσική είναι σαν ένας ακόμη ρόλος στις παραστάσεις μας. Επειδή λοιπόν αρχικά δεν υπάρχει κείμενο αλλά δημιουργείται στην πορεία έτσι κάπως δημιουργείται και η μουσική. Σαν ένας ρόλος που χτίζεται μαζί με την παράσταση παρέα με τους υπόλοιπους ρόλους και τα υπόλοιπα στοιχεία.
Πώς αποφασίζετε ποια μουσικά όργανα ή ήχους θα χρησιμοποιήσετε σε κάθε παράσταση;
Συνήθως εξερευνούμε τί όργανα θα θέλαμε να είχαμε πριν ακόμα ξεκινήσουμε να δουλεύουμε την παράσταση. Ψάχνουμε όλοι λοιπόν στο internet, πάμε σε μαγαζιά με όργανα και δοκιμάζουμε και τελικά καταλήγουμε σε κάποια. Έχει συμβεί όμως να προηγούνται κάποιοι αυτοσχεδιασμοί και μετά να λέμε α! αυτά τα όργανα θα θέλαμε να είχαμε. Μια πολύ δημιουργική διαδικασία που, είτε προηγείται των προβών, είτε πάει χέρι-χέρι με αυτές.
Ποιο είναι το αγαπημένο σας κομμάτι της δουλειάς σας, η μουσική ή η υποκριτική; Ή μήπως είναι ο συνδυασμός και των δύο;
Με τη μουσική νιώθω σαν στο σπίτι μου ενώ με την υποκριτική καλούμε πολλές φορές να ξεπεράσω την ντροπή, να τολμήσω παραπάνω και να κάνω πολλά λάθη στα μάτια άλλων ανθρώπων με σκοπό τελικά να απενοχοποιηθώ και να απολαύσω το παιχνίδι. Και τα δύο κομμάτια μου αρέσουν γιατί το ένα είναι κάτι που μου βγαίνει πηγαία, ενώ το άλλο είναι μια τεράστια πρόκληση που με πάει παρακάτω.
Έχετε κάποιο μουσικό ή θεατρικό πρότυπο που σας έχει επηρεάσει;
Το σωματικό θέατρο και οι κανόνες του είναι κάτι που έχω συνέχεια στο μυαλό μου όταν κάνουμε πρόβες. Πώς χρησιμοποιείς το σώμα σου ως εργαλείο για να εκφράσεις μια πρόθεση; Πώς μια διάθεση επηρεάζει ολόκληρο το σώμα; Πώς μπορείς να αφήσεις το σώμα να σε οδηγήσει σε έναν αυτοσχεδιασμό και όχι οι ιδέες που έχεις από πριν; Αυτά τα ερωτήματα τα έχω συνέχεια στο μυαλό μου και με βοηθούν πολύ στη διαδικασία.
Υπάρχει κάποια παράσταση ή κομμάτι μουσικής που αισθάνεστε ότι σας εκφράζει περισσότερο από τα υπόλοιπα;
Το «Κάτι σαν Κήπος» είναι μια παράσταση στην οποία βρίσκω ένα καταφύγιο και νιώθω ότι εκεί μπορώ να είμαι πραγματικά ελεύθερος. Πιστεύω είναι το θέμα της παράστασης που μου το δημιουργεί αυτό. Έχει να κάνει με τη φύση και με τις αισθήσεις οπότε κάθε φορά που ξεκινάει η παράσταση με βάζει σε μια διαδικασία να κοιτάξω γύρω μου, να αναπνεύσω και να επιτρέψω να με γεμίσει ένα αίσθημα ηρεμίας και γαλήνης.
Πώς θέλετε να νιώθουν τα παιδιά και οι γονείς μετά από μια παράσταση της ΑΡΤΙΚΑ;
Να νιώθουν καλά και να έχουν ένα ανεπαίσθητο χαμόγελο στα χείλη τους.
Ποια είναι τα σχέδιά σας για το μέλλον, τόσο μουσικά όσο και θεατρικά;
Τον Μάιο που έρχεται θα έχουμε την τιμή ως ομάδα να παρουσιάσουμε στο ελληνικό κοινό για 2η φορά το 2ο Διεθνές Φεστιβάλ Θεάτρου και Παραστατικών Τεχνών για Νεαρούς Θεατές 0-6, «Απ’ την αρχή». Το φεστιβάλ φιλοδοξεί να παρουσιάσει ένα ποικίλο πρόγραμμα παραστάσεων, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, μέσα από το οποίο το κοινό, παιδιά και συνοδοί, θα έχουν την ευκαιρία να μοιραστούν μία μοναδική -συναισθηματικά, κοινωνικά και γνωστικά- εμπειρία. Τις παραστάσεις θα πλαισιώσουν ομιλίες, συζητήσεις και εργαστήρια. Να σημειώσω πώς το φεστιβάλ θα πραγματοποιηθεί με την αιγίδα και την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και υπό την αιγίδα του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.
Επίσης σχεδιάζουμε νέα παραγωγή για το μέλλον στην οποία εγώ θα κάνω τη μουσική και μια μουσική συναυλία που θα απευθύνεται αποκλειστικά σε πολύ νεαρούς θεατές με τους γονείς τους.
Εισιτήρια και πληροφορίες Παράστασης
https://www.ticketservices.gr/event/kati-san-kipos-omada-artika/?lang=el

